اخبار فرش

مرکز تجارت جهانی فرش در تبریز اولینی دیگر

تبریز را به این جهت شهر اولین‌ها می‌گویند که در بیش از 40 عنوان در کشور پشتاز بوده و ابتکارات، خلاقیت‌ها و ایثار و حماسه‌آفرینی در تاریخ معاصر به ثبت رسانده‌ و در عرصه اندیشه، جهاد و دانش و فرهنگ پیشگام و تاریخ‌ساز بوده‌اند.

به گزارش خبرگزاری فارس از تبریز، اولین چاپخانه، اولین خیابانی که در ایران دارای برق شد، اولین پستخانه، اولین خط انتقال پست، کتابخانه عمومی، ایستگاه آتش‌نشانی، انجمن شهر، مرکز پلیس، حمل‌ونقل ریلی عمومی (با اسب) و... در تبریز بوده‌اند و به‌همین علت، تبریز شهر اولین‌ها نامیده می‌شود.

تبریز را به این جهت شهر اولین‌ها می‌گویند که در بیش از 40 عنوان در کشور پیشتاز بوده و تبریزی‌ها توانسته‌اند ابتکارات، خلاقیت‌ها و نوآوری‌ها و ایثار و حماسه‌آفرینی در تاریخ معاصر به ثبت رسانده و در عرصه اندیشه و جهاد و دانش و فرهنگ پیشگام و تاریخ ساز بوده‌اند.

تبریز از نظر چاپ و چاپخانه، سینما، مدرسه، مهد کودک، کودکستان و مدرسه کر و لال‌ها، ادبیات نوین، پول کاغذی، سکه ماشینی، ترجمه خارجی برای نخستین در ایران، اتاق تجارت، شهربانی، تلفن، برق و آتش‌نشانی جزء اولین‌های ایران بوده است.

حال قرار است مرکز تجارت جهانی فرش تبریز به عنوان قطب مهم تولید و تجارت فرش دستباف و فرش‌های نفیس نقش بزرگی را در منطقه ایفا کند که این طرح در قالب روش سرمایه‌گذاری مشارکت مدنی احداث می‌شود.

فرش دستباف ایران به عنوان بهترین صنایع دستی و هنری شناخته شده ایران است که با زندگی و مردم این مرز و بوم پیوندی هزار ساله داشته است.

اقوام و قبایل این کشور پهناور از دیرباز تا امروز این محصول را با رنگ، هنر و عشق درآمیخته و به عنوان فرش در چادرها، کلبه‌ها و منازل خود مورد استفاده قرار داده‌اند.

البته نباید فراموش کرد که این صنعت دستباف به شکل‌های گوناگونی در زندگی مردم ظهور و بروز دارد. ( از قبیل زیراندازها، تابلوها، پشتی‌ها رواندازها و …) در عصر حاضر که ارتباطات بین جوامع بیشتر و سریع‌تر شده است مطمئناً بهتر می‌توان به این صنعت دستباف که آمیزه‌ای از رنگ‌ها، مناظر و خاطره‌ها است را در مسیر ارتباطات بین‌المللی قرار داد تا فرش به عنوان یکی از هنرهای منحصر به‌فرد ایرانی برای اطلاع رسانی و توسعه قرار گیرد.

بدیهی است این هنر و صنعت نیازمند یک تمرکز و سازماندهی می‌باشد و آذربایجان و تبریز می‌تواند بخشی از این رسالت را به دوش بگیرد.

ایران دارای تاریخی بسیار طولانی در عرصه هنر فرش و قالیبافی دارد. در ایران از دیرباز بافتن انواع فرش متداول بوده و انگیزه‌ای اجدادی داشته است. مطالعه در صفحات تاریخ نشان می‌دهد که فرشبافی به صورت هنری دستی، مردمی، روستایی و عشایری در ایران سابقه بس دراز دارد. برخی مورخان در مورد حمله رومیان به ایران و غارت دستگرد قالی را از جمله غنایمی که در این غارت به دست آورده شده، قید کرده‌اند و نیز منابع یونانی از قالی‌های زربافت ایران یاد کرده‌اند. «فرش بهارستان» با آن همه هنرمندی که به تأیید روایات مختلف، در بافت آن به کار رفته بوده اگر چه گاه در تعریف از آن راه اغراق پیموده شده اما خود نشانگر پیشرفت صنعت فرشبافی و صنایع جنبی از جمله طراحی و رنگرزی در ایران قدیم می‌باشد.

تبریز از زمان جانشینان هلاکو مرکز مهم داد و ستد قالی بوده است. به ویژه در زمان حکومت صفویان با ایجاد کارگاه‌های بزرگ قالیبافی، قالیبافان طراز اول در این شهر گرد آمدند و به بافت فرش‌های بسیار نفیسی پرداختند که امروزه بسیاری از آنها زینت بخش موزه‌های بزرگ جهان است. در واقع پس از انتقال پایتخت صفویان از هرات به تبریز، مکتب هنری ایران (مکتب تبریز) بنیان نهاده شد و به دنبال آن استقرار بی‌شماری از هنرمندان، از هر صنف و حرفه‌ای موجب شد که شهر تبریز به عنوان کانون هنر، مورد توجه بسیاری قرار گیرد و در این میان هنر فرشبافی نیز با استقرار نقاشان و طراحان زبده‌ای چون بهزاد و سلطان محمد دو چندان رشد یافت.

تبریز که در بسیاری موارد همواره پرچمدار بسیاری از نهضت‌ها بود، در اعتلا و گسترش جهانی نام فرش ایران نقش مهمی را ایفا کرد و رونق و احیای هنر قالیبافی ایران در اواخر دوره قاجار و اوایل سلطنت پهلوی و راهیابی فرش ایران به بازارهای جهان و گسترش این حرفه در سایر نقاط ایران تا حدود زیادی مرهون بازرگانان و تجار و قالیبافان آذربایجانی به ویژه تبریزی است و این موضوع بیش از سوابق تاریخی آذربایجان در قالیبافی برای آذربایجانی‌ها مایه فخر و مباهات است.

همزمان با آغاز اقدامات بازرگانان تبریز در امر صادرات قالی به بازارهای جهانی، تجار و بازرگانان شهرهای مختلف کشور برای وسعت بخشیدن به فعالیت‌های خود و استفاده از امکانات و تسهیلات تجاری پایتخت به تهران مراجعت نمودند و در قسمت‌های مختلف بازار تهران موجبات ترویج و توسعه هنر قالیبافی را فراهم آوردند.

از بزرگ‌ترین صادرکنندگان فرش تبریز که نخستین پرچمدار صادرات فرش ایران نیز بودند و برخی خود در تولید فرش نیز دستی داشتند می‌توان به حاج یوسف قالیچی، حاج عبدالله قالیچی، حاج میرزا جعفراسلامبولچی، حاجی صمدقره قالیچی، میرزا علی اصغر و میرزا علی اکبر و اسماعیل قالیچی (فرزندان شادروان حاج عبدالله قالیچی)، صدقیانی، ایپکچی، حاج محمد ممقانی، محمد اف، دیلمقانی، آواکیان، کاسباریان و اردوبادی اشاره کرد. با توجه به هنر قالیبافی در تبریز تجار ضرورت ساخت مرکزی برای مبادلات فرش در تبریز احساس کردند و نتیجه آن چنین شد که بازاری برای فرش تبریز دست و پا کنند و این گونه بود که بازار فرش تبریز را بنا کردند که از عظیم‌ترین آثار تاریخی تبریز نیز به شمار می‌آید.

تبریز از جمله مراکز قالیبافی است که توانسته از این رهگذر بهره فراوان گیرد، طراح و قالیباف تبریز برخلاف دیگران خود را پایبند تعصبات قرار نداده و با برخورداری از هرگونه نقش زیبا و تلفیق نقوش مختلف با یکدیگر در نهایت طرحی را ارائه می‌دهد که هر بخش آن متعلق به یک ناحیه است. اختلاط ترنج کرمانی و لچک مشهدی و حاشیه کاشان در قالیبافی تبریز نقشی را به وجود می‌آورد که دلپسند و چشم‌نواز است.

فعالیت نیم میلیون نفر در صنعت فرش استان آذربایجان شرقی موجب شده است تا 35 درصد از کل صادرات فرش کشور سهم این استان باشد.

چهار سال پیش مرکز تجارت جهانی فرش توسط علیرضا نوین شهردار وقت تبریز کلنگ‌زنی شد تا بار دیگر تبریز به سابقه دیرین خود مرکز تجارت فرش در ایران و جهان تبدیل شود.

ناصر واثقی یکی از سرمایه‌گذارانی است که در یک پروژه مشارکتی با شهرداری تبریز به دنبال مرکز تجارت جهانی فرش در تبریز است، درباره این پروژه می‌گوید: بنای این مرکز در زمینی با وسعت حدود 90 هزار متر مربع احداث شده و مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرد.

وی افزود: اسکلت این پروژه از سیستم‌های سازه‌ای نوین بهره‌مند و معماری آن با معماری مدرن ایرانی تطبیق خواهد داشت.

واثقی خاطرنشان کرد: در این مرکز برای فروش محصولات مجموعه به صورت On-Line به طور مستقیم هم دارای امکان لازم بوده و با همکاری شبکه‌‌‌های برون مرزی صدا و سیما به‌طور مستقیم نسبت به عرضه محصولات قابل ارائه در این مرکز اقدام می‌شود.

وی تصریح کرد: بزرگ‌ترین مجتمع بزرگ تجاری عرضه، فروش داخلی و صادرات و فرش دستباف ایران (به ویژه فرش تبریز)، در جهان با رویکردی جدید در بازاریابی، تبلیغات و صادرات فرش دستباف، واقع در شهر تبریز در ساختمانی به مساحت 150 هزار مترمربع در حال احداث است.

واثقی گفت: مرکز تجارت جهانی با هدف ارائه رویکرد مدرن و کاملاً نوآورانه در عرضه و فروش فرش دستباف با جدیدترین روش‌های بازاریابی، تبلیغات و فروش با استفاده از امکانات اینترنتی برای خریداران ایرانی و خارجی فرش دست دستباف ایرانی سعی دارد با تلفیقی از جذابیت‌های فیزیکی و امکانات مجازی و خدمات رفاهی، محیطی مدرن و جذاب برای خریداران، فروشندگان و گردشگران داخلی و خارجی در این مرکز تجارت جهانی فرش دستباف فراهم آورد.

سرمایه‌گذار مرکز تجارت بین‌المللی فرش دستباف ایران ثابت نبودن قیمت فرش دستباف را یکی از معضلات افت این صنعت عنوان کرد و خاطرنشان کرد: مردم ایران همواره احساس بی‌اعتمادی به قیمت‌های فرش دارند و باافتتاح این طرح، رقابتی در بین فروشندگان ایجاد می‌شود و باعث منطقی‌تر شدن قیمت‌ها می‌شود.

وی ایجاد وب سایت مخصوص فرش دستباف ایران با قرار دادن تصاویر میلیون‌ها فرش دستباف بافته شده در اقصی نقاط ایران، با نقشه‌های متنوع اندازه‌های مختلف رج‌بندی، رنگ‌بندی و طرح‌های سنتی و مدرن برای اطلاع‌رسانی و امکان انتخاب و سفارش فرش از اقصی نقاط جهان، ارائه خدمات مالی، بانکی، بیمه، حمل و نقل، گمرکات در محل مرکز تجارت جهانی فرش دستباف ایران به عنوان اولین پایانه اختصاصی فرش دستباف در ایران، ارائه خدمات مشاوره حقوقی و کارشناسی فرش به کلیه خریداران فرش از این مجتمع، برگزاری حراج‌های فرش‌های نفیس و حراج‌های اینترنتی از جمله مزیت‌های این مرکز خواهد بود.

واثقی ارائه خدمات فرهنگی شامل آموزش فرش بافی، همایش‌های مرتبط با صنعت فرش و موزه برای جلب گردشگران خارجی و داخلی و ایجاد تورهای رایگان خرید و فرش دستباف از داخل کشور و سایر کشورهای جهان به شهر تبریز که این امر نه تنها موجب توسعه صادرات فرش دستباف خواهد شد بلکه رونق گردشگری آذربایجان و تبریز را دو چندان می‌کند از دیگر مزایای این مرکز خواهد بود.

منبع : خبرگزاری فارس

منبع :