تاریخچه فرش

شرکت سهامی فرش ایران

تاریخچه شرکت سهامی فرش ایران

 

از دهه ی هشتم قرن گذشته تا سال 1314 شمسی فعالیتهای فرش دستباف ایران تا حدود زیادی در دست تعدادی از شرکت های خارجی مانند شرکت انگلیسی – سوئیسی (زیگلر) در سلطان آباد سابق (اراک) و شرکت امریکایی قالی شرق و شرکت عثمانی – ایتالیایی (نیرکاستل) در تبریز و کرمان و بالاخره کمپانی شرق (O.C.M) در کرمان با شراکت بازرگانان یونانی – انگلیسی متمرکز شده بود که هر کدام از آنها برابر با سلیقه مشتریان خارجی خود ، در نقاط یاد شده و سایر مراکز بافندگی مستعد فعالیتهایی را در زمینه ی تولید و صادرات فرش دنبال می کردند که نتیجه کار آنان به این حرفه و هنر که در اواخر دوره قاجاریه آخرین مراحل نزولی خود را می گذرانید رونق و اعتبار شایان توجه داد و همچنین باعث شناسایی قالی ایران در بازار های جهانی شد . کارگزاران این شرکت ها همان گونه که رعایت نظم و ترتیب و کار با نقشه را به قالی بافان تعلیم دادند ، متقابلا در جهت رعایت سلیقه مشتریان خود نقشه ها و طرح هایی را که در بیشتر طرح های سنتی ایران نبودند نیز به قالی بافان تحمیل نمودند . دیگر آنکه بافندگان آن زمان در جهت برآوردن نیازهای فوری و فراوان این شرکت ها به عادت ناپسند بی گره بافی روی آوردند که اثرات آن در پاره ای از مراکز بافندگی مانند کرمان و بیرجند هنوز باقی مانده است .

در سال 1314 شمسی با خلع ید کمپانی شرق (O.C.M) اختیارات انجام فعالیت های تولیدی و تجاری فرش ایران به موسسه دولتی تازه تاسیس شده ای به نام شرکت سهامی فرش ایران واگذار شد . به این ترتیب این شرکت از این سال به بعد به کار ترویج قالی بافی و تولید و تجارت آن پرداخت و به سبب تجارت و جامعیتی که در این رشته کسب کرده بود توانست به فراخور توانایی خود در جهت احیای هنر و صنعت فرش دستباف ایران و حفظ ارزش های سنتی و ویژگی های بومی ، بازسازی طرح ها و نقشه ها اصیل و قدیمی فرش و تربیت و اشتغال هزاران قالی باف قدم های کم و بیش موثری بردارد .

برابر آماری که در دست داریم در سال 1380 شمسی این شرکت در سطح کشور دارای 44 شعبه بوده و در 650 روستا دامنه فعالیت آن گسترده بوده و بر روی 9850 دستگاه قالی بافی آن 19500 قالی باف به کار بافت فرش اشتغال داشته اند .

شرکت سهامی فرش ایران در این سال 37228 متر مربع فرش مرغوب تولید نموده و با صدور 1150 متر مربع از این تولیدات به صورت مستقیم و 29200 متر مربع به صورت غیر مستقیم به بازارهای جهانی در مجموع 3,796,978 دلار درآمد ارزی داشته است .

منبع : افسانه جاویدان فرش ایران

منبع :