نواحی و مناطق قالی بافی

ويژگی های كلی فرش شرقی و حدود جغرافيايی(فصل ششم)

قالی های آناتولی عنوان و نام قالی های است كه در كشور فعلی تركيه بافته می شودزيرا قبلا يونانيان و ترك ها اين منطقه را آناتولی می ناميدند.

سابقه ی قالی بافی تركيه به قرون 7 و 8 هجری بر می گردد.طرح های اوليه ي قالی اين كشور هندسی يا حيوانی بود ولی در حدود قرن 9 هجری تحت تاثير هنر ايرانی قرار گرفته و در طرح هايشان از گل و گياه استفاده نمودند.گفته می شود كه قالی های آناتولی زود تر از قالي های ايرانی وارد بازار اروپا شده تاثير زيادی بر روی طرح های اوليه ی قالي اروپايی به ويژه قالی اسپانيا گذاشت.
با اين همه اولين نقاشی های اروپاييان قالی ايران را نشان مي دهد كه اين كار از اوايل دهه ي 1930 ميلادي آغاز گرديد.در قرون 11 و 12 هجری قالی های تركيه زينت بخش بسياری از خانه های اروپاييان شد.منشا قالی های تركی به درستی مشخص نمی باشد، گفته می شود كه بيشتر قالی های از دو منطقه ی مركزی آنكارا و قونيه آمده و در طول تاريخ از نقوش ايرانی و قفقازی تاثير پذيری زيادی داشته است. در اواخر قرن 13 هجری از مير يكی از مهمترين مراكز جمع آوری قالی های آناتولی گرديد و از اين مكان قالی به اكثر مكان قالی به اكثر كشور هاي اروپايی صادر می شد.در رنگبندی قالی ازمير برای رنگ زمينه از رنگ های خاكستری روشن و كرم و برای گلها از رنگ صورتی و سبز استفاده می گرديد.
قالی معروف ديگر آناتولی قالی اوشاك است داراي زمينه ي قرمز روشن و گل های سبز و آبی رنگ است.حتی گاهی اوقات ريشه هاي اين قالی ها نيز سبز است.قالي هاي اوشاك براي مفروش نمودن اتاق پذيرايی و كتابخانه مناسب بوده و قبلا زينت بخش كف برخی از رستوران های اروپايی بود.از طرح های انسانی و حيوانی به ويژه از زمانی كه مردم اين كشور مشرف به دين اسلام گرديده اند به ندرت استفاده می شود .برای رنگبندي قالي ها از تناليته هايقرمز و آبی استفاده می شود و از سبز مشهور به سبز سيدی صرفا در قالی های سجاده ای استفاده می گردد.بافت انواع سجاده در قرون دوازدهم و سيزدهم هجری از اهميت بيشتری برخوردار شد اين سجاده ها از پشم بسيار خوبي بافته شده و علی رغم داشتن رنگ های روشن ويژگی های يك دست بافته ی ممتاز را دارد.سال 1922 ميلادی برای قالی های آناتولی سال بسيار بدی بود زيرا در اين سال آتاترك بنيان گذار تركيه جديد از پيروزی خود بهره برداری كرده و با يونانی تباران ترك وارد جنگ شده و حدود 2 ميليون نفر از آنان را كه قرن ها در تركيه زندگی می كردند به يونان باز گرداند.اين واقعه برای فرش بافی شرق آسيا مهم بود به ويژه آنكه يونانيان تركيه تلاش بسياری در جهت ارتقا فرش بافی اين كشور نموده بودند.اخراج يونانی تبارها ضربه ی هولناكی بر فرش تركيه وارد نمود و باعث كاهش دست بافته های اين كشور گرديد.

ترجمه: عبدالله احراری

 

منبع :