نمایشگاه ها و همایش ها

نماد‌شناسی دست بافته‌های ایران / نمایش گلیم‌های کردستان در گالری فرامرزی

˝مرغابان˝ نام آخرین نمایشگاه امسال گالری فرامرزی است که به گلیم‌های مرغابی کردستان پرداخته است. سامان خدایاری فرد از مجموعه بافته‌هایش می گوید.

 مرغابی در نماد‌شناسی دست بافته‌های ایران در مقام پاسبان آب مطرح بوده و جلوهء قابل توجهی بر روی گلیم‌های کردی داشته است واین اقلیم بهترین امکان رابرای بررسی این نماد زیست بومی وتاثیر آن بر هنر صناعی ایران فراهم می‌آورد.

این نقش مایه که اکنون و به خاطر شرایط اقلیمی و کم آبی کشور مورد توجه و تمرکز این کشور مورد توجه وتمرکز این نمایشگاه قرار می‌گیرد، به واسطهٔ بداهه‌پردازی گلیم کردی بازه‌ای متفاوت و خلاقانه از اشکال را تجربه می‌کند ودر هر اثر به گونه ایی متفاوت نمایش داده می‌شود.

"مرغابان" نام آخرین نمایشگاه امسال گالری فرامرزی است که به گلیم‌های مرغابی کردستان پرداخته است.

به این بهانه گفتگوی کوتاهی با سامان خدایاری فرد کردیم که این گلیم‌ها از مجموعه اوست.

مرغابان یعنی چه؟

چون در روان‌شناسی گلیم کردستان این‌ها مرغ‌های پاسبان آب هستند،خطوطی در کار رسم می‌شود که مرز محیط‌ها را مشخص می‌کند. مثلا مرز ترنج را از لچک و حاشیه جدا می‌کند و خطوطی هستند که رشته له نام دارند و نماد آب هستند. آب جاری و در کنار آن مرغابی نقش می‌بندد که نگهبان آب است.

چرا آب؟

چون تنها منبع درآمدشان کشاورزی است آب برایشان نقش حیاتی دارد و باعث می‌شود این موجود برایشان توتم شود و تقدس پیدا کند.

چرا در گالری نمایش گذاشتید؟ آیا وجه غالب آن هنری است؟

هنر گلیم در کردستان هنر نابی است و بسیار جالب‌تر اینکه این گلیم‌ها نقشه ندارند و بداهه بافته می‌شوند. وقتی جنبه تجاری نداشته باشد و صرفا مصرفی باشد هیچ مسوولیتی در قبال آفرینش آن وجود ندارد و تمام مراحل کار توسط خود بافنده انجام می‌شود از ریسندگی تا بافندگی تا بافت بداهه و خلق الساعه که گاه بی‌دلیل رنگ‌ها را عوض  و نقش‌ها را تکرار می‌کند. کار‌ها تقارن ندارند و نیازی به تقارن نمی‌بیند.

پس انگار تفکری مدرن در عین سنتی بودن در فکر و نهادشان هست؟

کاملا. چون جنبه خودمصرفی دارد و برای تزیین منزل خود می‌خواهد، به تنهایی همه کار را انجام می‌دهد. نقشه از فکر خودش سرچشمه می‌گیرد و بدینگونه واجد تمام ارزش‌های هنری می‌شود.

این آثار از مجموعه شخصی است یا خودتان هم در بافتشان دخیل بودید؟

تمام این کار‌ها آنتیک هستند و من کلکتور این مجموعه هستم اما این نمایش با تاکید بر مرغابی بوده.

صرفا علاقه شخصی بوده؟

نه من کار‌شناسی طراحی فرش دارم و غیر از نمایشگاه‌های قبلی در کاشان و اصفهان، این اولین نمایش در تهران است. تمامی کار‌ها شناسنامه و تحلیل فنی و هنری دارد و مقاله و کتاب در دست چاپ در این زمینه هم دارم .

اندازه گلیم‌ها تنوع زیادی دارد. درباره‌اش توضیحی می‌دهید؟

اندازه کوچک‌ترین گلیم ۵۱ در ۱۴۷ سانت وبزرگ‌ترین آن ۲۸۰ در ۱۵۰ سانت است.

دراین نمایشگاه مجموع ۱۴تخته گلیم از مناطق مختلف کردستان ارائه شده که روی دیوار نصب شده هر چند برای سلامت کار‌ها مناسب نیست اما در این فاصله محدود نمایشگاه آسیب جدی به این آثار وارد نخواهد شد. این نمایشگاه تا ۲۵ اسفند به کار خود ادامه می‌دهد.

سرویس تجسمی هنرآنلاین

منبع :