اخبار فرش

نسخه فرش استان را اشتباه پيچيده اند

مداوای فرش با داروی‌های وارداتی ممکن نیست

سرپرست مرکز ملی فرش ایران ابتدای هفته در بجنورد حضور داشت تا کلنگ شهرک تخصصی فرش را به زمین بزند.

او در مورد فرش استان گفت: هنگامی که وضعیت فرش استان را از نزدیک دیدم متوجه شدم که شنیده‌هایم با آنچه که هست،تفاوت دارد و فرش استان دوران خوبی را نمی‌گذراند. «حمیدکارگر» که با صبوری به درددل‌های بافندگان و فعالان فرش گوش می‌داد، بیان کرد: جای افراد توانمند بومی و فعالان این حوزه در بسیاری از طرح‌ها و برنامه‌ها خالی است و با آسیب‌شناسی فرش استان توسط متخصصان دیگر استان‌ها نمی‌توان به جایی رسید و اگر فرش استان نیاز به معرفی دارد باید خود استان آن را معرفی کند. وی خاطر نشان کرد: مهم‌ترین چتری که باید همه در زیرآن فعالیت کنند استانداری است و هماهنگی، مهم‌ترین اهرمی است که باید زیر این چ‌تر به آن پرداخت. وی در گفت‌و‌گو با خراسان شمالی تأکید کرد: تسهیل در فرآیند بازرگانی و صادرات فرش دستباف توسط وزارت خانه و مرکز ملی فرش ایران دنبال می‌شود و اعزام هیئت‌های تجاری و برپایی نمایشگاه‌ها و برگزاری کارگاه‌ها و کلاس‌های آموزشی و تحقیقات بازاریابی به ویژه شناسایی سلیقه مشتریان بازارهای هدف از جمله ابزارهایی است که برای تسهیل در این فرآیند استفاده می‌شود. وی ثبت ملی فرش راز و جرگلان را از اتفاقات مثبت استان ارزیابی کرد و گفت: امیدواریم ثبت جهانی آن هم اتفاق بیفتد. وی تصریح کرد: فرش پیش از آنکه صنعت باشد هنر است و هیچ اقدامی در حوزه هنر را نمی‌توان دستوری و حاکمیتی انجام داد. وی در مورد احداث شهرک تخصصی فرش نیز مطالبی عنوان کرد که در ادامه می‌خوانید.

چرا همه بافندگان فرش بیمه نشدند و این برنامه ناتمام باقی ماند و در سال جاری اعتباری به آن تعلق نگرفت؟

بیمه قالی بافان از ۴ تا ۵ سال قبل آغاز شد و در طول این سال‌ها ۴۸۰ هزار نفر تحت پوشش قرار گرفتند. این اتفاق در خراسان شمالی هم افتاد اما باید اعتراف کرد که همه این افراد قالیباف نبودند و انحراف در این حوزه شدید است. در سال جاری اعتباری که برای بیمه قالیبافان دیده شد کافی نبود و این عدد فقط ۶ ماه از سال را جواب می‌داد و امکان افزایش وجود نداشت و پی گیری برای تأمین اعتبار مجدد به نتیجه نرسید اما تمام توان خود را به کار گرفته‌ایم که این اتفاق در سال آینده بیفتد که عدد بالایی لازم است اما ثروتی، رئیس مجمع نمایندگان استان گفت که این مشکل به شکل دیگری برطرف خواهد شد و به دنبال این هستیم که با پایش و نظارت ۴۰ درصد انحراف در این حوزه را اصلاح و قالیبافان واقعی را جایگزین کنیم.

چگونه این اتفاق افتاده است؟

همه آن‌هایی که عامل معرفی قالیبافان هستند مانند اتحادیه‌ها، فنی و حرفه‌ای و تأمین اجتماعی کار خود را خوب انجام نداده‌اند و کار نظارت و حذف افرادی که قالیباف نیستند باید جدی انجام شود تا بقیه بتوانند از این خدمات بهره‌مند شوند.

خرید فرش دستباف توسط عامه مردم عمومیت ندارد. در این مورد چه کاری می‌توان انجام داد؟

نهضت کاهش قیمت تمام شده که در دولت قبل به راه افتاد در صنعت خوب بود نه در فرش و کاستن از قیمت فرش به چه بهایی؟ فکر کردن به کمیت نه کیفیت مشکلات زیادی برای فعالان این بخش ایجاد کرد. دستمزد بافندگان از اینکه هست نمی‌تواند پایین‌تر بیاید. هنگامی که صحبت از کاهش قیمت می‌شود، مقاطع زمانی کوتاه مدت دیده شده است و دراز مدت آن را در نظر نگرفته‌اند. از سویی چقدر فرش را باور داریم؟ کشورهای همسایه ما بی‌ربط و باربط از فرش خود استفاده می‌کنند حتی در افتتاح راه آهن فرش خود را به نمایش می‌گذارند اما ما در برنامه‌های خود، در هدایای خود، در مراسم مختلف چقدر از فرش استفاده می‌کنیم و آن را به نمایش می‌گذاریم؟ قدیمی‌ترین فرش دنیا به ما تعلق دارد فرش ما در سازمان ملل هست اما خود ما برای فرش چه کرده‌ایم؟

دلالی فرش به قیمت‌ها دامن می‌زند. آیا می‌توان به حذف آن امیدوار بود؟

دلالی‌ها منحصر به این استان نیست و ممکن است در اینجا پررنگ‌تر باشد. در بسیاری از نقاط فرش را تولید می‌کنیم اما امکان فروش آن نیست و مناسب با بازار تولید نکرده‌ایم و تولید کور است ولی اگر بخواهیم بفروشیم و جایی باشد تا امکان فروش پیش بیاید باید مرکز فروش دائمی فرش داشته باشیم تا حذف دلالان شکل بگیرد و در غیر این صورت نمی‌توان انتظار حذف دلالان را داشت.

مرکز ملی فرش در این مورد چه کرده است؟

تسهیل در فرآیند بازرگانی و صادرات فرش دستباف توسط وزارت خانه و مرکز ملی فرش ایران دنبال می‌شود و اعزام هیئت‌های تجاری و برگزاری نمایشگاه‌ها، کارگاه‌ها و کلاس‌های آموزشی از جمله اقداماتی است که در کنار تحقیقات بازاریابی به ویژه شناسایی سلیقه مشتریان بازارهای هدف، انجام شده است.

ایجاد شهرک تخصصی فرش تا چه اندازه در این بخش مفید است؟

هیچ اقدام دستوری در حوزه فرش مفید نیست اما امیدواریم، شهرک فرش بر اساس نیاز استان شکل گرفته باشد و بتواند مشکل گشا باشد اما تجربه نشان داده، تمرکز فعالیت‌ها در حوزه فرش معمولاً به نتیجه نرسیده است.

وضعیت فرش استان را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

فرش استان اگر نیاز به معرفی دارد باید خود استان آن را معرفی کند نه اینکه دیگران برای آن نسخه بپیچند. در بعضی از برنامه‌هایی که دراستان اتفاق افتاده است، مانند ارائه نقش و طرح فرش جای هنرمندان و توانمندان بومی خالی است. نسخه، نسخه درستی نیست و باید با وضعیت منطقه شکل بگیرد و برای همین تأکید می‌کنم برای دور شدن از نسخه‌های فرمایشی و رسیدن به آنچه فرش را نجات می‌دهد باید از توان استان کمک گرفت. از سویی در استان خیلی از زیر ساخت‌های اولیه آماده شده است اما باید استانداری هم کمک کند و کمک فقط پرداخت پول نیست بلکه هماهنگی و تسهیل امور بسیار مهم است که در استان هم دیده می‌شود. اما منابع مالی مرکز ملی فرش محدود است و بر این اساس این بضاعت ناچیز بهتر است به استانی تعلق گیرد که خودش هم آورده و اعتبار بگذارد و در امور مختلف تشریک مساعی کند. به عنوان مثال اگر نیاز به نمایشگاه و یا فروشگاه دائمی است از منابع استانی استفاده شود و استانداری در تأمین زمین آن کمک کند. البته از اتفاقات خوبی که در استان افتاده است می‌توان به ثبت ملی فرش راز و جرگلان اشاره کرد که امیدواریم ثبت جهانی آن هم در سال‌های آینده اتفاق بیفتد اما با تمام این احوال نمی‌توان گفت وضعیت فرش استان خوب است.

خراسان شمالی

منبع :