نواحی و مناطق قالی بافی

قالی و گلیمچه، سوغات بی نظیر دیار گروس

یک کارشناس فرش و گلیم دست بافت در بیجار، گفت: قالی، قالیچه و گلیمچه دیار گروس از نادرترین و بی نظیرترین صنایع دستی است که با وجود توسعه و ترقی صنعت فرش در شهرها و مناطق مختلف کشور و جهان، هنوز جایگاه خود را حفظ کرده است.


محمد کاظم منصور روز پنجشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا، افزود: فرش گروس یکی از اصیل ترین فرش های ایرانی است و زیبایی و دوام آن شهرت جهانی دارد.

وی ادامه داد:گلیم و گلیمچه بیجار نیز از نظر مرغوبیت شهرت دارد و در طول زمان، دوران فراز و فرود هایی زیادی را به خود دیده است اما همچنان با رنگ ها، گل ها و پودهای رنگارنگ خود، برتارک تاریخ می درخشد.

** قالی بیجار نماد استحکام، زیبایی و ماندگاری

وی با اشاره به اینکه صنایع دستی عمده بیجار قالی، قالیچه، گلیم و گلیمچه است، اظهار کرد: تعداد زیادی از قالی های قدیمی کردستان که هم اینک در موزه های بزرگ فرش در داخل و خارج کشور نگهداری می شوند از قالی های بافت بیجار است.

وی افزود: گلیم بیجار با توجه به ترکیب نقش و رنگ، حجم کم و قیمت مناسب آن به عنوان بهترین و ماندگار ترین سوغات برای گردشگران سفارش می شود.

وی گفت: تاریچه قالیبافی در این دیار، دارای سابقه دیرینه ای است و قدمت بافت قالی های تاریخ دار به سال 1266هجری قمری بر می گردد.

این کارشناس فرش، ویژگی شاخص فرش بیجار را ساختار متراکم این قالی ها دانست و اظهار کرد: بافت آنها به گونه ای است که نمی توان آنها را تا کرد و در مراحل اولیه تجارت فرش ، این گونه فرش ها را 'لول ' می نامید.

وی افزود: این نام بیانگر استحکام بیش از حد فرش های بیجار است و برای تولید این فرش که مانند تخته محکم است ، یک پود بسیار ضخیم را علاوه بر یکی دو پود نازک ، وارد بافت فرش می کنند .

منصور، ادامه داد: این عمل به صورت متناوب در تار و پود فرش تکرار می شود و با کوبیده شدن گره ای فرش توسط شانه آهنی، بافت فرش بسیار محکم تر می شود.

وی اظهار کرد: این قالیچه ها که از جذابیت و گیرایی خاص برخوردارند، بافتی ظریف دارند و اصالت و سادگی در طرح و رنگ آنها به چشم می آید.

** نقشه ها و طرحهای معروف قالی و قالیچه دیار گروس

وی با اشاره به طرح های معروف قالی و قالیچه بیجار، گفت: طرح های شکارگاه ترنج دار، شکارگاه دورنمار، طرح های تصویری مانند طرح های لیلی و مجنون و طرح های مینیاتور و داستان های اسطوره ای برخی از طرح های معروف است.

وی گل فرنگ مستوفی، گل فرنگ طره دار، گل فرنگ لچک ترنج دار، گل فرنگ و اسلیمی (پیچی)، گل و بلبل و گلدانی، طرح خرچنگی، بندی خاتم شیرازی، بندی گل فرنگ را برخی دیگر از طرح های معروف دانست.

وی افزود: مینا خانی، دار و گل مانند، ربعی دار و گل، مستوفی دار و گل، شاه عباسی، درختی بید مجنون، درختی گل و بلبل، ماهی بیجار، ماهی سنه و ماهی افشار از جمله دیگر مشهورترین نقشه های مورد استقبال فرش بافان و مردم هنردوست است.

** رنگ آمیزی و رنگ بندی فرش گروس

منصور اظهار کرد: یکی از مشخصه های قالی بیجار یا گروس، رنگ های بکار رفته در آن است که تضاد جسورانه بین این رنگ ها، زیبایی این قالی ها را دو چندان می کند.

وی گفت: رنگ های ناب و شادی که بافنده کُرد برای قالی هایش انتخاب می کند بیانگر طبیعت سرد و وحشی و در عین حال رنگارنگ کردستان است.

وی ادامه داد: در قالی های گروس به کار بردن رنگ های شاد و تند، مانند قرمز و رنگ های متمایل به آن بویژه رنگ های چهره ای (یک اصطلاح محلی برای رنگ صورتی پررنگ)، مشکی، سفید، حنایی و انواع سبزها در زمینه های سرمه ای و سفید و قرمز زیاد به چشم می خورد.

وی افزود: بکار بردن رنگ های سبز، سفید، پیازی و کاهی بر زمینه لاکی شادابی دیگری بر فرش های گروس می دهد و نقش ها را در دید واضح و روشن و برجسته می نمایاند.

وی با اشاره به اینکه در فرش های بیجار، مانند بافته های برخی از مناطق غربی ایران گاهی کیفیت دو رنگی (رگه) نیز دیده می شود، بیان کرد: تعداد رنگ ها در قالی بیجار از 27 رنگ تجاوز نمی کند و رنگ های قرمز و سفید و سرمه ای بیش از دیگر رنگ ها به کار می رود.

وی در پایان این گفت و گو تاکید کرد: تاریخ فرش دیار گروس، هنرهای بکار رفته در آن، دوران فراز و فرود های زیاد آن، زندگی پر از مشقت قالیبافان و سرمایه گذاران در این صنعت، بسیار مفصل تر از این مجمل است.

بیجار در شرق استان کردستان واقع شده است.

منبع: خبرگزاری ایرنا

منبع :