مرمت و شستشوی فرش

فرش معيوب ؟ (بخش هفتم)

عيوب عارضی عيوب عارضی به آن دسته ازعيب هائی گفته می شود که بعد از اتمام مراحل توليد ؛ در مراحل بهره وری از فرش به واسطه عوامل محيطی بر فرش عارض ميگردند.

الف : سرويس

پس از اتمام مرحله بافت ؛ پرداخت زنی ؛ شستشو ؛ رفوگری ؛ و گاهی دارکشی مراحلی ازفرآوری فرش توليد شده هستند که درمجموع سرويس ناميده می شوند که البته درصورت عدم مهارت لازم و دقت کافی درگذر ازهر کدام از اين مراحل عيوب خاصی سلامت فرش را تهديد می کند که ذيلا به شرح مجمل آنها خواهيم پرداخت.

الف ـ1: پرداخت
پرداخت زنی يکی ازمراحل با اهميت مرحله سرويس می باشد که نقش ويژه ای درزيبائی فرش و حفظ کيفيت آن در بلند مدت ايفا می نمايد ؛ لذا اين مرحله بايد توسط افراد خبره و آگاه انجام پذيرد ؛ چرا که عدم مراقبتهای لازم فنی در اين زمينه عيوب جبران ناپذيری را به شرح زير باعث خواهد شد :
الف :دم قيچی ( به فتح دال)

چنانچه پرداخت ابتدائی فرش که معمولا پس ازبافت هرچند سانتی متر ازفرش برروی دستگاه با هدف تميزکاری وروئيت قسمت بافته شده انجام می پذيرد؛ توسط فرد غير خبره و بدون مراعات نکات فنی ودقت لازم باشد؛ پشم نقاطی ازفرش به سبب فقدان مهارت لازم پرداخت کننده واستفاده نا صحيح از قيچی ؛ يا حتی گاهی وجودعيب در قيچی پرداخت و يا عدم تناسب قيچی با فرش مورد نظر؛ موجب چينش بيش از حد لازم پشم درنقاطی از فرش ميشود که همين امر عامل بروزاين عيب است.

البته معمولا اين عيب پس ازاتمام مرحله بافت و بعد از پرداخت زنی فرش ؛ بطور کامل محسوس وآشکارمی گردد .

ب : ته افتادگی

ته افتادگی که گاهی درعرف ازآن به ته خواب يا نازکی هم تعبيرمی شود ؛ يکی ديگرازعيوبی است که بواسطه چينش بيش از حد قسمتهائی از پشم فرش ؛ ممکن است درمرحله پرداخت زنی ؛ اعم از دستی و يا ماشينی عارض گردد که البته اين عيب امروزه به جهت پرداخت زنی ماشينی ؛ در صورت عدم تجربه کافی و يا بی دقتی بيشتراحتمال بروزدارد .

نکته : اصطلاح ته خواب گاه در مورد فرشهائی که تمام يا قسمتهائی از آنها براثراستعمال سائيده شده باشد نيز بکار می رود.

پ : بريده شدن

ايجاد بريدگی درمرحله پرداخت زنی فرش از جمله عيوبی است که امروزه به جهت استفاده از ماشينهای پرداخت زنی نيمه اتوماتيک بيش از زمان گذشته مشاهده می شود ؛ اين عيب بيشتر در بالا و پائين و يا کناره های فرش امکان بروز دارد که به جهت عدم مهارت کافی و تجربه لازم پرداخت زننده ؛ بواسطه گير نمودن تيغ دستگاه در قسمتی از فرش پديد می آيد .

انجمن علمی فرش ایران

منبع :