موزه های فرش

"استاد يدالله صفدرزادة حقيقی" فرش های اهدایی به گنجينة فرش آستان قدس رضوی (3)

قالی مسجد النبی يا رمز هستی

طرح و نقش: تصويري مسجد النبي
محل بافت : اصفهان
تاريخ بافت : 1370 هـ . ق
نوع رنگ : گياهي ،شيميايي
ابعاد : 325*325
نوع گره : نامتقارن
رجشمار : 75 گره در 5/6 س .م
جنس تار و پود : ابريشم
جنس پرز : پشم و ابريشم
جنس پود : پنبه
طراحان : استاد نوروز حفيظي و داماد زاده
اهدايي : حاج يدالله صفدرزاده حقيقي

قالي زيباي رمز هستي تصوير مسجد النبي با گنبد سبز خضراء كه چون نگين يشم در چمبر زمين و آسمان نهفته است مي باشد. طراح اين قالي چنان بانهايت ظرافت و دقت اين مكان عظيم را به تصوير كشيده كه هر انساني را مجذوب خويش مي سازد و به تأمل و تعمق وا مي دارد، بطوريكه گوئي خود را در چند قدمي مسجد النبي مي بينيد.
در ابتداي قالي بعد از قسمت ساده بافي (گليم باف) لور بافته شده است و بعد از آن حاشيه اصلي دور تا دور متن را با طرح و نقش هندسي (گره چيني) در برگرفته است و در بين اين گره ها نقوش اسليمي خودنمائي مي كنند و از تقاطع خطوط هندسي ستاره هاي (هشت پَر) بوجود آمده است كه درون آنها نوشته هايي به شرح ذيل بافته شده است. در مركز حاشيه بالا روي خطوط گره چيني و نقوش اسليمي اسم جلاله ( ) بافته شده است و در دو طرف آن بين ستاره هاي (هشت پَر) ذكر تسبيحات اربعه به صورت تكرار چنين بافته شده است: (سبحان الله ـ والحمد الله ـ و لا اله الله ـ والله اكبر ـ الله_ سبحان الله ـ والحمد الله ـ و لا اله الله ـ والله اكبر ). در حاشيه‌هاي عمودي دوطرف قالي از بالا به پايين درون ستاره‌ها اسامي حضرت محمد و ائمه اطهار چنين بافته شده است :
محمد  محمد
علي ولي الله الحسن المجتبي
الحسين الشهيد علي السجاد
محمدالباقر جعفر الصادق
موسي الكاظم علي الرضا
علي الهادي محمد الجواد
حسن العسكري مهدي القائم
«توضيح اسامي امامان نهم ودهم جابجا بافته شده است»
در حاشيه پايين از سمت راست به چپ در ميان نوشته‌ها چنين نوشته و بافته شده است . بافت قالي‌بافي حاج مهدي حقيقي ـ ايران اصفهان شروع 1370 ـ بنام نامي حضرت محمد بن عبدالله ـ در نظام جمهوري اسلامي ـ برهبري آيه‌الله خامنه‌اي در دوران رياست آيه‌الله رفسنجاني ـ رنگ و طرح و بافت زيرنظر يدالله حقيقي_ نقاشي و متن و نقطه از نوروز حفيظي ـ نقاشي گوشه‌ها و حاشيه‌ها از داماد زاده .
طرح متن تصوير مدينه النبي مي باشد و در چهارگوشه متن قالي لچكهائي با پيچ و خم ها و گردشهاي زيباي اسليمي در نهايت دقت طراحي و بافته شده است. در ميان هر لچك، ترنجي مشهود مي باشد كه در ميان آن اسامي ائمه اطهار بافته شده است در ترنجهاي بالا نام حضرت علي وحضرت فاطمه سلام الله عليه ودر لچكهاي پائين نام حضرت امام حسن  و حضرت امام حسين  بافته شده است و در ميان دو لچك بالا نام مقدس حضرت محمد با خط درشت وطلائي رنگ چون تلا لؤ خورشيد به چشم مي خورد ودر پائين تر از نام مبارك (محمد ) آيه صلوات (ان الله و ملائكته يصلون علي النبي ) بسيار زيبا بصورت نيم هلال بافته شده است بااستفاده از رنگهاي متمايل به زرد كه چون شعاعهاي خورشيد به مسجد النبي مي تابد درنهايت دقت كارشده است ودراين بين فرشتگاني زيبا به چشم مي خورند كه از زيارت حضرت محمد  مي آيند و پيام آورنده به سوي زمينيان مي باشند . وقتي بيشتر به اين قالي نظاره مي كني مي ببيني فرشتگاني با نيروي خارق العاده مسجد النبي را بين زمين وآسمان نگه داشته اند و بصورت ابرهايي در گردش اطراف اين گنبد سبز خضراء كه چون نگين يشم مي باشد و مناره هاي آن سر به آسمان برداشته است درحال طواف وراز ونياز مي باشند و آنچه را كه مي بينيم نمي توان بيان نمود زيرا نشأت گرفته از خدا و رسول و ائمه اطهار مي باشد و در بين دو لچك پايين قسمتي از اين قالي جايگاه غريبي به چشم مي خورد كه قبرستان بقيع مي باشد، جايي كه چهار تن از امامان معصوممان وقبربي نشان ام الأئمه حضرت فاطمه زهراء (س) دفن مي باشند و سنگهايي نقش شده كه در عين حالي كه افتخارشان تكيه بر خاك اين امامان است لكن غربتشان كاملاً مشهود مي باشد، با آنكه فاصله اندكي بين اين مكان و مسجد النبي مي باشد خاكهاي كم رنگ بقيع نيز گوياي مظلوم بودن امامان را به نمايش گذاشته است كه اسامي اين معصومين ازسمت راست حسن بن علي المجتبي السبط الاكبر ـ علي بن الحسين السجاد بن زين‌العابدين ـ فاطمه بنت محمد سيده نساء العالمين فاطمه بنت اسد ـ محمد بن علي الباقر بن علم‌النبيين ـ جعفر بن محمدالصادق الامام العالم العالمين مي‌باشد .
زمينه لچكها به رنگ سورمه‌اي كه در آن اسليمي و گلهاي ريز ختايي بافته شده است .

عذرا یوسفی

منبع :