اخبار فرش

فرش افغانستان در آستانه رکود

قالی‌بافی از هنرهای قدیمی افغانستان با استفاده از پشم و رنگ طبیعی در سالهای اخیر با توجه به ورود فرش‌های ماشینی و عدم توجه مسئولین با رکود مواجه شده‌است.

به گزارش خبرنگار سایت افغانستان خبرگزاری فارس،قالی‌بافی یکی از پر آوازه‌ترین حرفه‌ها و صنایع دستی مردم افغانستان است که از دوران آریایی‌ها در این کشور رواج دارد. در حال حاضر افغانستان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان قالی سنتی در جهان محسوب می‌شود.

قالی‌بافی از هنرهای قدیمی و با ارزش افغانستان است که تمام پشم و رنگ آن در داخل کشور تولید می‌شود و آنگونه که «مری لوئیس» در کتاب «سرزمین و مردم افغانستان» ذکر کرده، بهترین فرش‌های افغانستان در شمال و غرب بافته می‌شوند.

هر چند که این هنر قدیمی در افغانستان با رکود مواجه شده و مثل گذشته رونق ندارد ولی با این همه هنوز قالی افغانستانی در بازارهای جهانی شهرت خاص خود را حفظ کرده است.

ظرافت، زیبایی، بافت، کیفیت و تنوع رنگ، قالی افغانستان را شهره آفاق کرده است و تا همین چند سال گذشته کمتر خانه‌ای در این سرزمین بود، که در آن دار قالی بر پا نباشد و انگشتان ماهر، تار و پود صنعت و هنر را با هم گره نزند.

در سال‌های آرامش، جوانان افغانستان، وقتی پای دار قالی می‌نشستند تار و پود آن را با جان و دل به هم گره می‌زدند اما اینک بیش از چند دهه است که آرامش از مردمان این دیار گرفته شده‌است و جوانان این کشور برای به‌دست آوردن لقمه‌ای نان، تار و پود آن را برای اغیار گره می‌زنند.

هنر قالی‌بافی در گذشته‌ها، بیشتر در مناطق شمالی، مرکزی و غرب افغانستان رایج و گلیم‌ها و فرش‌های مردم هزاره‌ بسیار مشهور بوده‌است.

به تدریج صنعت قالی‌بافی در تمام روستاها و مناطق شهری افغانستان رایج شد و اینک قالی یکی از صادرات مهم مردم این کشور به جهان محسوب می‌شود.

همه ساله قالی افغانستان در جشنواره‌ها و نمایشگاه‌های مختلف دنیا کسب مقام می‌کندو آخرین دستاورد افغانستان از این رهگذر جایزه «اسکار» برای قالی این کشور بود که سال گذشته میلادی، در نمایشگاه «دوموتکس» در «هانوفر» آلمان بدست آمد.

در این نمایشگاه که 150 شرکت تولیدکننده بزرگ از 60 کشور جهان شرکت کرده بودند، شرکت «تنویر» به عنوان یک شرکت افغانستانی که در این نمایشگاه، 6 قطعه قالی را به نمایش گذاشت که 2 قطعه قالی دستباف افغانستانی برنده جایزه اسکار شناخته شدند.

داوران جشنواره هانوفر آلمان، دلایل کسب جایزه اسکار برای قالی افغانستان را، مشخصاتی چون طبیعی بودن 100 درصد رنگ، طراحی زیبا، و مواد کاملا طبیعی ذکر کردند که قالی افغانستان در جهان با همین مشخصات شناخته می‌شود.

در نمایشگاه دیگری که مدتی قبل، در امارات متحده عربی نیز برگزار شد، قالی دست‌باف زنان افغانستان در رقابت با 400 شرکت سرمایه‏‌گذار مقام اول را از آن خود کرد.

در حال حاضر افغانستان با صدور قالی به کشورهای مختلف جهان سالانه عواید زیادی را به دست می‌آورد.

هر چند که همه ساله قالی افغانستان در جهان مقام اول را کسب می‏‏‌کند، و درآمد حاصله از صدور قالی نیز بسیار بالا است، اما مسئولین اتحادیه صنایع افغانستان می‌گویند: ورود فرش‏‌های ماشینی و کمبود کارخانه‏‌های شستشوی قالی در داخل کشور صنعت قالی را با رکود مواجه ساخته است.

یکی از دلایل رکود این هنر در سال‌های اخیر، کم‏‌توجهی حکومت و مسئولان است که اگر دولت افغانستان به وضعیت ناگوار این صنعت مهم توجه نشان ندهد مهم‌ترین منبع صادراتی افغانستان با سقوط و خطر جدی مواجه خواهد شد.

چندی قبل، رئیس اتحادیه صنایع افغانستان، از مسئولان خواست تا برای حمایت بیشتر از صنعت قالی، برنامه حمایتی کارکنان این صنعت و همچنین کارخانه‏‌های شستشوی قالی را در داخل کشور توسعه دهند.

به گفته رئیس اتحادیه صنایع افغانستان، بیشتر زحمات را کارکنان و بازرگانان قالی در داخل کشور متقبل می‏‏‌شوند، اما استفاده را بازرگانان کشورهای خارجی به جیب می‏‏‌زنند.

با توجه به مشکلات حمل و نقل و عدم حمایت مسئولان، بسیاری از فرش‌های افغانستان از مرزهای زمینی به پاکستان برده می‌شوند و پاکستان سالانه بیش از 500 میلیون دلار برای صادرات قالی‏‌هایی که به وسیله مردم افغانستان بافته می‏‏‌شود به دست می‏‏‌آورد.

ناامنی‌های فزاینده، مشکلات حمل و نقل و نبود بازار مناسب برای فروش قالی، از جمله مشکلات بازرگانان و تولیدکنندگان این هنر است.

خبرگزاری فارس

منبع :