رنگ و رنگرزی

رنگرزی گیاهی (قسمت هفتم)

پوست گردو:گردو درختی است که تقریببا در تمام نقاط معتدل و شمالی ایران به طور فراوان دیده می‌شود.


درخت گردو یک پایه است و بلندی آن به ۱۰ تا ۲۰ متر می‌رشد. برگ‌های مرکب دارد که هر یک ۷ تا ۹ برگچه دارند.
گل‌های نر به صورت سنیله‌های دار در کنار ساقه‌های جوان ظاهر می‌شوند و گل‌های ماده دوتایی یا سه تایی و گاهی نیز منفرد دیده می‌شود. عمر این درخت بسیار زیاد است و چوب آن هم نسبت به سایر چوب‌ها بسیار گرانقیمت و برای ساختن وسایل محکم و زینتی استفاده می‌شود.
در تمام قسمت‌های مختلف گردو ماده مازوجی به طور فراوان یافت می‌شود.درایران بیشتر از پوست میوه آن استفاده می‌شود، وقتی که در پاییز میوه گردو را زدند پوست آن نیز به سهولت از گردو جدا می‌شود، آنرا خشک کرده و سپس به مصرف می‌رسانند.
مقدار ماده مازوجی پوست گردو بین ۳۰ تا ۳۵ درصد می‌باشد. اگر پوست گردوی تازه را با دست مالش دهند پس از مدت کوتاهی سیاه شده و به سختی از دست زایل می‌شود.
عکس العمل شیمیایی املاح مختلف بر روی گردو مانند پوست انار و سماق می‌باشد اگر پوست گردو را بجوشاند محلول قهوه‌ای مایل به قرمزی به دست می‌آید دندانه‌های مختلف نتایج زیر را با پوست گردو در رنگرزی پشم به دست می‌دهند.
دندانه زاج سفید با ۳ درصد اسید اگزالیک رنگ نارنجی تیره.
بیکرومات پتاسیم با ۳ درصد اسید اگزالیک رنگ قهوه‌ای روشن.
سولفات مس با ۳ درصد اسید اگزالیک رنگ قهوه‌ای متوسط
کلرور استانو با ۳ درصد اسید اگزالیک رنگ نارنجی تیره
سولفات آهن با ۳ درصد رنگ خاکستری تا مشکی.
پوست گردو هم چنین اهمیت فراوانی در رنگرزی خامه قالی برای رنگرزان دارد، لزین ماده همراه با سایر رنگ‌ها برای بدست آوردن رنگ‌های تیره در کلیه زمینه‌ها استفاده می‌شود.

منبع :آرت

منبع :