نقوش و طرح های فرش

طرح شیر

 محبوبترین و بهترین نقش در پیش عشایر استانهای جنوب غربی ایران نقش شیر است كه در ایران باستان و هم در فرهنگ اسلامی جای والایی داشته و دارد.

شیر در مذهب شیعه به شجاعت و متانت و قدرت و دیگر صفات و خصلتهای مثبت به حضرت علی امام اول شیعیان نسبت داده می شود و احترام خاصی نزد ایرانیان و شیعیان دارد . و نظریه دیگری كه وجود دارد مبنی بر این كه در فارس شیر زیاد بوده و چون با گذشت زمان نسلشان منقرض شده و چون قشقایی ها از نقوشی كه در دستبافته های خود استفاده می كردند از طبیعت اطرافشان الهام می گرفتند ،یعنی طبیعت گرایی كه در ذات بافندگان وجود داشته شیر نیز در نزد قشقایی ها دارای اهمیت بوده ، به همین علت آنان از نقش شیر استفاده كردند.

به نظر می رسد توجه به نقش شیر بیشتر از آن جهت بوده است كه یكی از صفات حضرت علی (ع)(شیر خدا) بوده و در شجاعت و شهامت او را همواره به شیر مثال زده اند. همچنین این حیوان پر قدرت و شجاع از دیر باز هم آورد شاهان بوده و همچنین وجود نقش شیر در بناها و ظروف و منسوجات كه از جمله نمونه های بارز آن را می توان در نقوش تخت جمشبد و ظروف ساسانی و در قالی های شكارگاه ، همه جا شیر را در جدال با دلاوران می بینیم. در فرهنگ ایرانیان شیر سمبل شوكت و جلال و قدرت و عظمت بوده است. نقش شیر در نزد لرها و تركان قشقایی متداول بوده است. بافندگان عشایر هر یك به طور نا مكرر به این مظهر صولت و شجاعت پرداختند. (البته نقش شیر با فراوانی این حیوان در منطقه كامفیروز و دشت ارژن فارس كه تا اوایل قرن گذشته نسل آن باقی بود هم بی ارتباط نیست ). به طور كلی میتوان گفت كه شیر از زمان های قدیم مورد علاقه ایرانیان به خصوص مردم فارس بوده است، و از طریق سكه ها ، مهرها ، شیر سنگی و سایر نقوش بستگی خود را به گذشته حفظ می كردند .این بستگی با گبه های شیرین داخل چادر و زندگی عشایری راه یافته است. همین مسائل سبب شده است كه زنان قالی باف عشایر آن را سمبل مناسبی برای زینت بخشیدن به گبه های خود كنند

منبع :