نقوش و طرح های فرش

بررسی نقوش فرش خراسان جنوبی (قسمت پنجم)

نساجی سنتی (حوله بافی) :بافت پارچه های سنتی با مواد اولیه گوناگون در حد وسیع و تقریبا در تمامی روستاهای با سابقه خراسان جنوبی از جمله خراشاد و مود معمول و مرسوم بوده و اکنون نیز تا حدی رد پای گذشته را می توان یافت.

در اکثر نقاط استان به این رشته ( تو‎بافی ) گفته می‎شود. مواد اولیه مصرفی آن پنبه و نخ پنبه ای–نخ پشم – ابریشم – کرکی یا کورگی – کاموا و کودری می باشد. پارچه‎های ابریشمی به رنگهای مختلف از جمله ارغوانی سیر و بنفش و بسیار ریز باف، بنام قنابیز و والا معروف بوده و از آن برای تهیه لباس زنانه استفاده می کردند (تصویر2-5).

(تصویر2-5) حوله بافی در بیرجند

رودوزی‎های سنتی :
از هنرهای اصیل و سنتی ایران که به جرات می‎توان گفت از پرکارترین و زیباترین آنها بوده و دارای تنوع بی‎شماری می‎باشد که بر حسب منطقه و محل کار دارای تقسیمات فرعی و ویژگیهای سا ختاری منحصر به فرد می باشد. به‎طوری که از نوع و روش دوخت و کاربرد رنگ‎های متنوع می توان به مکان پیدایش آنها پی برد. رودوزی‎های سنتی هنر آراستن سطح رویین پارچه های اکثرا ساده با بهره گیری از نخ های الوان و با کمک سوزن و قلاب است و دست اندر کاران آن به مدد بخیه ها ی ظریفی که بر منسوجات ساده می نشانند معمولا تلفیق زیبایی از صبر، شکیبایی و هنر را به نمایش می گذارند (تصویر2-6).

(تصویر2-6) نمونه‎ای از رودوزی‎های سنتی


البسه محلی :
لباس هر قوم تابع فرهنگ، اقلیم، مذهب و عوامل موثر دیگر است که بر فرهنگ و هنر ملت ها تاثیرگذار است. لباس‎های محلی و سنتی از دوخت و تزئینات و نقوشی بر خوردارند که در عین هماهنگی و زیبایی، متنوع نیز هستند. در لباس محلی خراسان جنوبی جنس پارچه ها بیشتر از مواد نخی و لطیف می باشد که دلیل کاربرد زیاد آن، آب و هوا ی گرم و خشک منطقه می باشد.
در انتخاب رنگ از پارچه های ساده و گلدار و رنگ های شاد استفاده می شود و برای تزئینات لباس، یراق و نوارهای رنگی کاربرد دارند. بطور کلی پوشاک زنان و مردان خراسان جنوبی از سه قسمت سر پوش، تن پوش و پاپوش تشکیل شده است (تصویر2-7)

(تصویر2-7) البسه محلی در خراسان جنوبی

محقق: زهره معصومی

منبع :