نقوش و طرح های فرش

نگاهی به ترنج در قالی (قسمت هشتم)

انواع لچک

لچك داراي انواع است كه برخي از آن به شرح زير مي‌باشد:

الف‌) از جهت تعداد :
1. در هر گوشه فرش يك لچك و در فرش جمعاً چهار لچك وجود دارد. اين نوع «لچك بندي» معمولي ترين گونه آن است.
2. در دو گوشه بالاي فرش هر طرف يك لچك و در فرش جمعاً دو لچك وجود دارد . اين طرح ويژه نقش محرابي يا گلداني يا «محرابي گلداني» است كه دو لچك بالاي فرش هيئت سر در محراب را مي‌سازد.
3. تعداد لچك بيش از 4 عدد در فرش: اين طرح و نقشه در فرش هايي بافته مي‌شود كه لجك عيناً يك چهارم (ربع) ترنج نيست بلكه طرح مستقلي دارد و در طول فرش درمتن و وصل به حاشيه علاوه بر چهار گوشه آن در نقاط ديگر نيز به فاصله هاي مساوي بافته مي‌شود.

ب) از لحاظ تطبيق طرح و رنگ و نقشمايه با ترنج:‌
1. لچك عيناً يك چهارم ترنج است و از هر لحاظ از جمله نقش و رنگ آميزي به ترنج شباهت دارد . اين فرش را لچك ترنج نامند.
2. لچك از جهت ابعاد، ‌نقشه، نقشمايه، ‌رنگ‌آميزي يا يكي از اين عوامل يا ترنج متفاوت است و مستقل مي‌باشد كه اين خود ممكن است در عين وجود مغايرت نقشه و غيره نسبت به ترنج وضعيت گوناگوني به خود مي‌گيرد از جمله: 1ـ از لحاظ اصول كلي يا رنگهاي آن مكمل ترنج باشد و یا 2ـ به كلي وضعي مستقل و جداي از ترنج داشته باشد.

كه در هر دو صورت فوق طرح فرش را « لچك و ترنج » نامند.

منبع : آتوسا فرقانی